Sektörel Yazılarımız

Agentic AI, On Device Zeka ve Yeni Büyüme Oyun Planı

2026 mobil uygulama başarı trendleri diye aratınca çoğu içerik sana aynı şeyi söylüyor: daha iyi onboarding, daha iyi reklam, daha iyi push. Evet, bunlar hâlâ masada. Ama 2026’da asıl kırılma başka yerde. Başarı metriği değişti. İndirme ve oturum sayısı artık tek başına bir şey ifade etmiyor. Kullanıcı, uygulamanın ekranlarını gezmek istemiyor. İşinin bitmesini istiyor. Üstelik bunu kendisi uğraşmadan, mümkünse uygulamanın proaktif şekilde teklif edip yürütmesini bekliyor.

Bu yeni dönemde mobil ürün, komut bekleyen bir araç gibi değil; hedef anlayan, plan yapan, aksiyon alıp sonra kullanıcıya düzgün bir özetle geri dönen bir ortak gibi davranmalı. İşte bu yüzden agentic AI, cihaz üzeri zeka, yeni UX kalıpları, güvenlik ve büyüme taktikleri birbiriyle bağlı. Birini yapıp diğerini boş bırakırsan, ürünün bir yerinden su alıyor.

2026 mobil uygulama başarı trendleri

Bir cümleyle özetleyelim: 2026’da başarılı uygulama, daha çok ekran gösteren değil daha çok sonuç üreten uygulama.

Bir sürü ekip hâlâ özellik sayısını artırıp “değer veriyoruz” sanıyor. Oysa doygun pazarda yeni değer, daha az sürtünme ve daha çok otomasyon. Kullanıcı kendini şuna yakalanmış hissetmek istemiyor: menü içinde menü, ayar içinde ayar, bir de en sonda paywall. Bunu yaşayan kullanıcı “uygulama çok güçlü” demiyor. “çok yorucu” diyor.

Bu yüzden metrik bakışı da kayıyor. Oturum uzunluğu tek başına iyi bir haber olmayabilir. Belki kullanıcı kayboldu. Daha anlamlı sinyaller şuralarda saklı: kullanıcı işi bitirebildi mi, önerilen şeyi kabul etti mi, otomasyon kaç kere sorunsuz çalıştı, güven hissi yükseldi mi, geri dönen kullanıcı gerçekten değer buluyor mu.

Bunu bir seyahat uygulamasında hayal et. Eski dünya “bilet ara” ekranıydı. Yeni dünya “benim takvimime ve tercihlerime göre seyahati hazırla, bana onaylat, sonra da organizasyonu yürüt” yaklaşımı. Aynı şey e ticarette “ürün listele”den “ihtiyacı anla, doğru kombinasyonu öner, sepeti akıllı şekilde toparla”ya kayıyor. Fitness tarafında “antrenman planı ver” yerine “bugünkü veriye göre programı ayarla, sakatlık riskini azalt, motivasyonu yönet” geliyor. Fintechte “harcama kategorile” değil “davranışı düzelt, hedefe giden planı yönet” daha değerli.

Bu bölümün kilidi şu: uygulama artık kullanıcıdan komut beklemek yerine, doğru anda doğru şeyi teklif etmeli. Tabii bunu yaparken güveni de kırmamalı. Çünkü proaktiflik ile iticilik arasındaki çizgi bazen bir bildirim kadar ince.

Ajan tabanlı yapay zeka ile mobil ürünün yeni rolü

Agentic AI yani ajan tabanlı yapay zeka, sadece içerik üreten değil hedefe gidip işi tamamlayan yapay zeka yaklaşımıdır. Sonrasında ben buna kısaca ajanlı zeka diyeceğim.

Üretken yapay zeka sana özet yazar, metin üretir, görsel çıkarır. Ajanlı zeka ise hedefi alır, plan yapar, adımlara böler, gerekli araçları kullanır ve sonuç üretir. Mobil tarafta farkı çok net hissedersin. Çünkü mobil, masaüstü gibi uzun uzun uğraşma yeri değil. Mobil, hızlı karar ve hızlı aksiyon yeri.

Ajanlı bir uygulama iyi çalıştığında kullanıcı şunu hisseder: “Benim yerime düşünen biri var.” Kötü çalıştığında ise tam tersi, “Benim yerime kafasına göre iş çeviren biri var.” O yüzden ürün tasarımında en kritik değişim şudur: kullanıcı operatör olmaktan çıkar, denetleyici olur. Yani uygulama önerir ve hazırlar. Kullanıcı kontrol eder ve onaylar.

Fintech örneğiyle anlatalım. Kullanıcı “tasarruf etmek istiyorum” diyor. Klasik uygulama ona bütçe tablosu verir. Ajanlı uygulama ise şuna benzer bir akış kurar: harcama trendini anlar, riskli abonelikleri işaretler, alternatif plan çıkarır, sonra da “şunları iptal edelim mi, şu limiti koyalım mı” diye net seçenekler sunar. Kullanıcı onaylarsa aksiyon gerçekleşir. Kullanıcı reddederse sistem öğrenir. Bu kadar.

Fitness örneği. Kullanıcı koşuya dönmek istiyor ama diz hassas. Klasik uygulama koşu planı verir. Ajanlı uygulama ise günlük veriye göre temposunu ayarlar, dinlenme günlerini planlar, sakatlık riskini düşüren ufak önerilerle programı günceller. Bir gün kullanıcı uyku kötü geçirmişse “bugün hafif gidelim” demesi bile büyük fark yaratır.

E ticaret örneği. Kullanıcı “kamera alacağım” diye girer. Klasik uygulama filtre gösterir. Ajanlı uygulama ihtiyacı konuşma dilinden yakalar, “seyahat mi vlog mu ürün çekimi mi” gibi niyeti netleştirir, sonra birkaç net seçenek çıkarır, hatta aksesuarlarıyla beraber sepeti hazırlayıp “böyle alırsan daha mantıklı” diye gerekçelendirir. Kullanıcı da onaylar ya da düzenler.

Bütün bunlar güzel ama riskli. Çünkü ajanlı sistem, hataya daha açıktır. Bu yüzden güvenlik ve şeffaflık, ajanlı ürünün ayrılmaz parçası.

Cihaz üzeri zeka ile hız ve mahremiyet

On device intelligence yani cihaz üzeri zeka, yapay zekanın bazı kararlarını telefonda çalıştırmak demektir. Ben buna cihaz üstü zeka diyeceğim.

Cihaz üstü zekanın üç büyük artısı var. Birincisi hız. Buluta gidip gelmeyen bir deneyim çok daha akıcı hissettirir. Sesli komut, kamera ile anlık tanıma, yazdığını anında düzeltme gibi şeylerde bu fark bariz. İkincisi mahremiyet. Hassas verinin cihazda kalması, özellikle sağlık ve finans ürünlerinde güveni doğrudan artırır. Üçüncüsü maliyet. Her şeyi bulutta çalıştırmak pahalıdır. Bazı işleri cihazın donanım hızlandırıcılarına kaydırmak bütçeyi rahatlatır.

Yine de gerçek dünya tamamen cihaz üstü değil. En iyi pratik, hibrit bir mimari. Kişisel bağlam ve hassas sinyaller cihazda kalır. Ağır işler bulutta yürür. Mesela fitness uygulamasında günlük değerlendirme cihazda yapılır. Uzun dönem trend analizi ve model güncellemeleri bulut tarafında gerçekleşir. Fintechte de benzer. Cihaz üstü taraf, kullanıcının kişisel davranışını hızlı okur. Bulut tarafı daha geniş analizleri yapar.

Burada altın kural şu: kullanıcıya ait en hassas veriyi gereksiz yere taşımamak. Bir de kullanıcıya kontrol hissi vermek. “Şu veri cihazda kalır, şu veri şunun için gönderilir” gibi netlik, güveni büyütür. Uzun sözleşme metni değil, kısa ve anlaşılır şeffaflık.

MCP ile uygulamalar arası konuşabilen ekosistem

Model Context Protocol yani MCP, yapay zeka sistemlerinin uygulamalarla standart şekilde bağlantı kurmasını sağlayan bir protokoldür. Ben buna MCP diyeceğim.

Bunu kabaca şöyle hayal edebilirsin: farklı asistanlar ve ajanlar, farklı uygulamalara güvenli biçimde erişebilsin diye ortak bir kapı. Bu kapı yoksa her entegrasyon ayrı ayrı uğraş olur, sürdürülemez. MCP yaklaşımı, uygulamanın dışarıya kontrollü bir yetenek seti açmasını teşvik ediyor.

Mobil ekip için bunun anlamı şu: uygulamanın işlevleri “okunabilir ve kontrol edilebilir” hale gelmeli. Yani sadece API var olması yetmez. Yetki modeli net olmalı. Hangi ajan neyi yapabilir, neyi yapamaz. Denetim izi olmalı. Kim ne zaman hangi işlemi yaptı.

Pratik bir senaryo. Kullanıcının ana asistanı, görev uygulamana erişip yeni görev oluşturuyor. Ama eski notları silemiyor. Ya da finans uygulamanda sadece “harcama özetini oku” izni var, “para transferi yap” izni yok. Böyle ince ayar, ajanlı gelecekte fark yaratıyor.

Üretken arayüz ve çok modlu deneyim

Generative UI yani üretken arayüz, arayüzün bağlama göre dinamik üretilmesi yaklaşımıdır. Ben buna üretken arayüz diyeceğim. Multimodal UX yani çok modlu deneyim ise dokunma, ses, jest, bakış gibi farklı etkileşim kanallarının birlikte kullanılmasıdır. Ben buna çok modlu deneyim diyeceğim.

2026’da arayüz tasarımı biraz şuna dönüyor: her ekranı tek tek çizmek yerine, tasarım sistemi ve kurallar kuruyorsun. Sonra sistem o anın ihtiyacına göre en uygun bileşenleri bir araya getiriyor. Bu, özellikle ajanlı akışlarda işe yarıyor. Çünkü ajan, bazen kullanıcıya tek bir onay kartı göstermeli. Bazen de karşılaştırma tablosu gibi daha yoğun bir yüzey üretmeli.

E ticarette bunun etkisi çok net. Kullanıcı üç ürünü kıyaslamak istiyor. Statik ekranla bunu yapmak zor. Üretken arayüz, ihtiyaca göre karşılaştırma paneli çıkarıyor, farkları öne alıyor, gereksiz detayı geri itiyor. Fitness tarafında kullanıcı yeni başlıyorsa sade arayüz, ileri seviyedeyse daha detaylı panel. Fintechte riskli bir işlem yaparken daha açıklayıcı ve güven veren arayüz.

Çok modlu deneyim de artık “güzel olsa iyi olur” değil. Özellikle araç kullanırken ses, spor yaparken hızlı dokunma, toplantıda sessiz etkileşim gibi bağlamsal tercihler devreye giriyor. Kullanıcı her zaman ekrana bakamaz. Her zaman yazamaz. Bu yüzden sesle başlayıp dokunmayla biten, ya da dokunmayla başlayıp sesle tamamlanan akışlar daha doğal.

Burada erişilebilirlik konusu da büyüyor. Nöroçeşitlilik düşünülerek tasarlanan bir uygulama, kullanıcıyı yormaz. Bilişsel yükü azaltır. Gereksiz seçenek bombardımanını keser. Hareket hassasiyeti olan kullanıcı için animasyonları kontrol eder. Bunlar 2026’da “nice to have” değil, ürün kalitesi.

Mekansal bilişim ve Android XR ile yeni yüzeyler

Mekansal bilişim, dijital içeriğin üç boyutlu uzayda konumlanabildiği deneyim alanıdır. Ben buna mekansal deneyim diyeceğim. Android XR ise Android ekosisteminde genişletilmiş gerçeklik cihazları için geliştirilen platform yaklaşımıdır.

Bu alan konuşulunca herkes bir anda uçuyor, ama gerçekçi kalalım. Kısa vadede en mantıklı yaklaşım, mevcut iki boyutlu uygulamaları mekansal ortama taşımak. Yani üç boyut içinde iki boyut. Bir panel gibi. Kullanıcı o paneli ortamda sabitliyor, yanına başka panel açıyor, alanı bir masaüstü gibi kullanıyor ama daha özgür.

E ticaret için mekansal taraf çok güçlü olabilir. Ürünün üç boyutlu modeli, panelin sınırından taşar. Kullanıcı onu çevirebilir, ölçebilir, dokusunu daha iyi anlayabilir. “Acaba küçük mü gelir” şüphesini azaltır. Fitness tarafında mekansal deneyim, hareket formu gösterimi ve antrenman rehberliğinde işe yarayabilir. Seyahatte ise mekansal harita, rota ve mekan keşfi için daha doğal yüzeyler sunabilir.

Akıllı gözlük arayüzü konusu da ayrı bir ders. Şeffaf ekranlarda siyahın gerçek siyah gibi görünmemesi gibi fiziksel gerçekler var. Bu yüzden kontrast, yazı kalınlığı, okunabilirlik takıntı haline geliyor. Bir de glanceability denilen şey var, bir bakışta anlaşılma. Gözlükte kimse uzun form doldurmaz. Bir iki kelime, bir net aksiyon. O kadar.

Güvenlik ve güven duygusu

App attestation yani uygulama doğrulama, uygulamanın değiştirilmediğini ve güvenli bir ortamda çalıştığını kanıtlamaya yarayan doğrulama yaklaşımıdır. Ben buna uygulama doğrulama diyeceğim. Data provenance yani veri kökeni, verinin nereden geldiğini ve nasıl işlendiğini izlenebilir kılan yöntemdir. Ben buna veri kökeni diyeceğim. Confidential computing yani gizli bilgi işlem, verinin bulutta işlendiği anda bile korunmasını hedefleyen güvenli yürütme yaklaşımıdır. Ben buna gizli işlem diyeceğim. Passkeys ise şifre yerine cihaz ve biyometri ile çalışan modern giriş yöntemidir. Ben buna geçiş anahtarı diyeceğim.

2026’da güvenlik artık sadece arka planda sessizce duran bir teknik detay değil. Aynı zamanda marka algısı. Çünkü ajanlı uygulama daha fazla yetki ister. Daha fazla veri görür. Daha çok işlem yapar. Kullanıcı da haklı olarak sorar: “Bu uygulama gerçekten güvenilir mi”

Uygulama doğrulama burada omurga gibi. Özellikle bot trafiği, emülatör üzerinden suistimal, modlanmış uygulamalar gibi riskler büyüdükçe, backend tarafı yalnızca kullanıcı oturumuna güvenemez. İsteğin gerçekten senin uygulamandan ve güvenli koşullarda geldiğini doğrulamak ister. Bu sadece güvenlik değil, growth için de önemli. Çünkü sahte trafik, reklam harcamasını çöpe atar. KPI şişirir, gerçeği gizler.

Veri kökeni ise güven duygusunu büyüten bir şey. Kullanıcıya uzun uzun anlatmadan, küçük ipuçlarıyla şeffaflık vermek. “Bu öneri şu verilerden çıkarıldı” gibi. “Bu veri burada işlendi” gibi. İnsanlar her ayrıntıyı okumaz ama dürüstlüğü hisseder. Bazı ürünlerde bu his, retention kadar değerlidir.

Geçiş anahtarları da girişteki sürtünmeyi azaltır. Şifre unutma, kod bekleme, phishing korkusu gibi dertleri azaltır. Özellikle fintechte ve e ticarette giriş ne kadar pürüzsüz olursa, dönüşüm o kadar rahatlar.

Bulutta işlem kaçınılmaz olduğunda gizli işlem devreye girer. Bu yaklaşım, verinin işlenirken bile korunduğu güvenli alanlar yaratmayı hedefler. Her ekip bunu hemen uygulayamaz, biliyorum. Ama 2026’da bu başlık daha çok konuşulacak, çünkü regülasyon ve müşteri beklentisi sıkıştırıyor.

Büyüme tarafında niyet tabanlı ASO ve özel ürün sayfaları

Niyet tabanlı ASO, kullanıcıların ne aradığı kadar neden aradığını da hedefleyen mağaza optimizasyonu yaklaşımıdır. Ben buna niyet odaklı ASO diyeceğim. Custom Product Pages yani CPP ise uygulama mağazasında farklı kitlelere farklı vitrin sayfaları sunmayı sağlayan özelliktir. Ben buna özel ürün sayfası diyeceğim.

Mağaza tarafında büyük hata şu: herkes aynı sayfayla herkese hitap etmeye çalışıyor. Oysa niyetler farklı. Fitness tarafında bir kişi kilo vermek ister, diğeri esneklik ister, bir başkası sakatlıktan döner. Fintechte biri borç kapatmak ister, diğeri birikim yapmak. E ticarette biri hızlı alışveriş ister, diğeri detaylı karşılaştırma.

Niyet odaklı ASO, konuşma diline yakın aramalara da alan açıyor. İnsanlar artık “en iyi bütçe uygulaması” demekle yetinmeyip “borçtan çıkmak için harcamayı kontrol eden uygulama” gibi daha uzun ve dert anlatan sorgular kullanıyor. Bu sorguların hacmi bazen düşük olur ama dönüşümü yüksek olabilir. Çünkü niyet net.

Özel ürün sayfaları burada çok işlevsel. Aynı uygulama, farklı niyetlere farklı görsel ve farklı mesajla çıkabilir. Yoga için sakin bir dil, HIIT için daha enerjik bir dil. Fintechte tasarruf için farklı, yatırım takibi için farklı vitrin. Sonra kullanıcı uygulamayı indirince, deep link yani derin bağlantı ile doğru akışa düşmesi işi tamamlar. Kullanıcı genel ana sayfaya düşüp kaybolmaz. Amacına yakın bir yerden başlar.

Burada kritik olan şey şu: özel ürün sayfası tek başına mucize değildir. Onboarding ve ilk değer anı ile eşleşmezse, vitrin çok güzel olur ama evin içi dağınık kalır.

Monetizasyonda sert duvar yerine doğru an

Davranışsal paywall, ödeme ekranını sabit bir noktaya koymak yerine kullanıcı davranışına ve değer anına göre tetikleyen paywall yaklaşımıdır. Ben buna davranışsal ödeme duvarı diyeceğim. Hibrit monetizasyon ise reklam, uygulama içi satın alma ve abonelik gibi gelir modellerini birlikte kurgulamaktır. Ben buna hibrit gelir modeli diyeceğim.

2026’da monetizasyonun en büyük dersi şu: kullanıcı daha değer görmeden para istemek, çoğu üründe ters teper. Sert ödeme duvarı, özellikle ilk dakikalarda, “daha ne olduğunu görmedim ki” hissi yaratıyor. Bunun yerine davranışsal ödeme duvarı daha akıllı. Kullanıcının gerçekten ihtiyaç duyduğu anda, ya da bir başarı kilometre taşına geldiğinde teklif çıkar. Böylece teklif daha mantıklı görünür.

Fotoğraf uygulamasında düşün. Kullanıcı bir kareyi düzenledi, sonra arka plan silme gibi bir araca tıkladı. İşte değer anı. Orada gösterilen teklif daha kabul edilebilir olur. Dil öğrenmede seri yaptıktan sonra “kişisel çalışma planı açalım mı” demek daha doğal. Fitness uygulamasında ilk haftayı tamamlayıp ilerleme görünce “premium koçluk açalım mı” demek daha anlamlı.

Hibrit gelir modeli de doygun pazarda daha dayanıklı. Sadece abonelikle yürümek bazı kategorilerde zor. Sadece reklamla yürümek de kullanıcı deneyimini yorar. Karışım, ürünün kimliğine göre ayarlanmalı. E ticarette bazen komisyon ve üyelik, fitnesste abonelik ve uygulama içi satın alma, fintechte premium özellikler ve partner gelirleri gibi.

Bu arada fiyatlandırma dili de kayıyor. “Erişim satmak” yerine “sonuç satmak” daha ikna edici olabiliyor. Kullanıcı “premiuma geçince ne olacak” sorusuna net cevap ister. Belirsiz vaat değil, somut sonuç.

Altyapıda sessiz ama kritik kararlar

Health Connect, Android tarafında sağlık ve fitness verilerini merkezi bir şekilde yönetmeye yarayan platform yaklaşımıdır. Ben buna Health Connect diyeceğim. Edge computing yani uç bilişim, işlemi kullanıcıya daha yakın noktada çalıştırarak gecikmeyi azaltmayı hedefleyen mimaridir. Ben buna uç bilişim diyeceğim.

Health ve fitness uygulaması yapanlar için veri tarafı her yıl değişiyor. Google Fit ile başlayan entegrasyon alışkanlığı, Health Connect tarafına kayıyor. Yeni projelerde Health Connect düşünmek daha güvenli bir bahis. Çünkü platform yönü oraya akıyor.

Serverless ve cloud native tarafı da küçük ekiplerin işine yarıyor. Çünkü mobilde rekabet çok hızlı. “Tiny team” mantığıyla küçük ekipler büyük iş çıkarıyor. Bunu mümkün kılan şeylerden biri de operasyon yükünü azaltmak. Sunucu yönetimiyle boğuşmadan ölçeklenmek. Her ürün için şart değil ama çoğu ürün için hız kazandırır.

Uç bilişim ise özellikle düşük gecikme isteyen deneyimlerde değerli. Canlı işbirliği, çok oyunculu etkileşim, gerçek zamanlı AR deneyimleri gibi alanlarda gecikme fark yaratır. Her uygulama uç bilişimle yeniden yazılmayacak, sakin. Ama bazı kritik anlarda, doğru kullanılırsa UX’i hissedilir şekilde iyileştirir.

Otuz günde nasıl başlarsın

Bir ayda devrim yapmak zorunda değilsin. Zaten o hırs çoğu zaman ürünün belini kırıyor. Ama bir ayda doğru omurgayı kurabilirsin.

İlk hamle olarak en değerli tek akışı seç. Parayı getiren ya da kullanıcıyı tutan akış hangisiyse, orayı ajanlı bir akışa yaklaştır. Kullanıcıdan on adım istemek yerine, uygulama planlasın, hazırlasın, kullanıcıya onaylatıp uygulasın.

Sonra cihaz üstü zekayı nereye koyacağını netleştir. Hangi kararlar anlık olmalı, hangi veriler cihazda kalmalı, neyi buluta gönderiyorsun. Bu çizgiyi erken çizmek ileride çok ağrı keser.

Ardından güven duygusunu büyüt. Uygulama doğrulama, geçiş anahtarı, veri kökeni şeffaflığı. Kullanıcı bunları tek tek isimlendirmese bile, “bu uygulama sağlam” hissini alır.

Mağaza vitrinini de niyetlere göre böl. Herkese aynı konuşmayı yapma. Aynı ürün, farklı derdi olan kullanıcıya farklı giriş yapmalı.

Son olarak monetizasyonda zamanlamayı değiştir. Sert duvar yerine değer anı. Ücret istemek değil, doğru anda teklif etmek. İnce gibi görünüyor ama sonuçları kalın olur.

Kapanış

2026’da mobil uygulama başarısı daha fazla özellik koymakla gelmiyor. Daha az sürtünme, daha çok sonuç, daha yüksek güven, daha doğal etkileşimle geliyor. Ajan tabanlı zeka bu dönüşümün motoru. Cihaz üzeri zeka bu motorun yakıt verimliliği. Üretken arayüz ve çok modlu deneyim direksiyon. Güvenlik ise emniyet kemeri değil, aracın şasisi gibi. Büyüme ve monetizasyon da bu aracı yolda tutan lastikler.

Bir ürün ekibi için bu tablo ilk bakışta yorucu görünebilir, kabul. Ama aynı zamanda net bir fırsat. Çünkü herkesin yaptığı küçük optimizasyonlar yerine, oyunun kurallarına oynayan ekipler ayrışacak. 2026 tam olarak bu yıl gibi duruyor.